Het Westen raakt stilaan gefrustreerd dat de revolutie tegen het Iraanse regime niet van de grond komt. Ahmadinejad en de zijnen zijn er in geslaagd om zonder grote bloedbaden – met alle respect voor Neda en haar onfortuinlijke lotgenoten – het protest monddood te maken. De schijnprocessen van de landverraders komen wel in de Westerse media en lokken hier en daar protest uit, maar niemand wil met Iran een openlijk conflict riskeren. Wie weet wat voor nucleair materiaal ze in bezit hebben; bovendien schuilt er onder de Iraanse grond ongeveer 10% van de beschikbare olievoorraad. Een heikele situatie.

Het land heeft een ronduit slechte reputatie wat het respect voor de mensenrechten betreft. Op sommige elementaire vrijheden staan zware straffen en ook het ultieme middel om iemand monddood te maken, de doodstraf, wordt frequent toegepast. Zelfs kinderen worden niet geschuwd. We kunnen ons allemaal de beelden herinneren van de twee minderjarige jongens die wegens zogenaamde ontucht werden opgehangen. Niets kan deze barbaarse daden goedkeuren en de bewindvoerders zijn daar zonder enige twijfel voor verantwoordelijk.

Persoonlijke en politieke vrijheid zoals wij die kennen zijn Westerse concepten. In Iran, of er nu een Islamitisch regime of een gelaïciseerde regering aan het bewind is, krijgen deze waarden en normen een andere invulling. Het is niet aan het Westen om hun eigen maatschappij-ordende elementen op te leggen, maar sommige conventies zijn universeel en die mogen wel met alle beschikbare (politieke en economische) middelen worden gedecreteerd. Alleen: hoe doe je dat in een land als Iran? Het is evident dat een militair conflict absoluut niet de juiste oplossing is, maar de alternatieven liggen niet voor de hand. Een interne revolte ontketenen? Moeilijk. Economische sancties? Weinig realistisch. Een tussenkomst van de Verenigde Naties? Laat me niet lachen…

We zullen Ahmadinejad wellicht moeten uitzieken en hopen dat het protest tegen de volgende verkiezingen – of bij een volgend incident – van die mate zal zijn dat een werkelijke ommekeer mogelijk wordt, want van externe druk moeten we niet onmiddellijk resultaat verwachten. Het protest tegen de berechting van Clotilde Reiss, de Franse academica/studente die in Iran zou hebben gespioneerd, was er, maar ook niet meer dan dat. Zowel het Europees voorzitterschap als Nicolas Sarkozy hebben (ante factum) kort gereageerd. Veel impact maakt het in Teheran niet.