Ik heb dit jaar het bijzondere voorrecht gehad om een aantal gaten in mijn cultuur te dichten. In het voorjaar werden met Praag de eerste stappen in het voormalige Oost-Europa gezet; de rush naar Monaco toonde nog maar eens hoe mooi Frankrijk is. Het zuidwesten van de Verenigde Staten was eens te meer mindblowing; Andalusië een ontdekking, Valencia een bekoring. Begin juli moest ik naar aanleiding van onze korte trip naar het zuidwesten van Groot-Brittannië met rooie wangen toegeven dat ik Engeland nauwelijks tot helemaal niet kende. Allemaal goed en wel om in San Francisco en Las Vegas te gaan flaneren, maar wat ben je met dat Amerika als je niets van je buren af weet? Beter een goede buur dan een verre vriend, maar dan moet je ten minste de moeite doen om die buur te leren kennen en als het enigszins kan ook te leren appreciëren. U raadt het al: de laatste trip van het jaar ging naar de ultieme onbekende: Duitsland. Een omgekeerde Wiedergutmachung als het ware. There’s absolutely no reason to mention the war, maar laat het ons toch één keer zeggen: op naar de Mof. Entschuldigung.

De eerste stap in het Duitse Rijk – we laten de heerlijke triple whopper langs de snelweg even buiten beschouwing – is noodzakelijkerwijs Keulen. Na Berlijn, Hamburg en München is dit de vierde grootste stad van het land. We zien het er aan, maar de Duitse efficiëntie laat het niet afweten: onze bolide van inlandse makelij – Wolff de Golf – kan het moeiteloos vinden met zijn vriendjes en brengt ons zonder enige vertraging net buiten het stadscentrum. De naam van onze slaapplaats voorspelde niet veel goeds. Het Black Sheep Hostel is zowat de meest angstaanjagende titel van een herberg waar ik ooit heb gelogeerd. Het blijkt allemaal nog mee te vallen. De vriendelijke dame aan de receptie – I’m Ulli, by the way – is zelfs hartelijk. Ze heeft iets studentikoos en lijkt ons op het eerste zicht wel een fan van Joschka Fischer te zijn. Black Sheep Hostel, hoe is het mogelijk…

Ulli raadde ons meteen aan om de vele kerstmarkten aan te doen. In verschillende delen van de stad kan je naar hartelust glühwein drinken en talloze snuisterijen kopen die je absoluut niet nodig hebt. De Duitsers hebben het goed bekeken: van nutteloze consumptie een toeristische trekpleister maken. De economie draait, maar wij doen er niet aan mee. Aangezien we Belgen zijn verwijst Ulli ons ook naar het Belgisch kwartier dat in Keulen te vinden is. Tegenwoordig is het een trendy bedoening, met hippe café’s op de Brüsseler Platz. In het Belgisches Viertel zijn alle straten naar onze provincies genoemd. Het zouden restanten zijn van een Belgische aanwezigheid toen ze in de bezettingszones een oogje in het zeil hielden. Toch is niet alles er koek en ei. Het is er zo hip dat het alcoholverbruik van de Keulense yuppies voor overlast zorgt. Een alcoholverbod in sommige delen van de wijk was dan ook aan de orde. Een diepgaande studie van dit kwartier houden we voor een volgend bezoek.

Keulen werd tijdens de tweede wereldoorlog grotendeels verwoest. Gelukkig werd de Dom gespaard, maar ondanks de indrukwekkende spits is onze avondlijke wandeling naar het stadscentrum geen hoogvlieger. De gebouwen dateren grotendeels uit de jaren zestig, zeventig en tachtig en stralen weinig uit. Het centrum is karakterloos. We kunnen bezwaarlijk stellen dat Keulen enige vorm van charme heeft. De Duitsers weten na al die jaren alvast hoe ze de Dom moeten verlichten en dat is in het anonieme Keulen een kleine kern van schitterend erfgoed. Hier moeten we morgen op.